NITIAayogNEETReport 2026:ಭಾರತದ ಯುವಜನತೆಯ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ಬಿಗ್ ಶಾಕ್: ದೇಶದ 18.7 ಕೋಟಿ ಯುವಕರು ಓದು, ಕೆಲಸ, ತರಬೇತಿ ಯಾವುದರಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲ! ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ವರದಿ ನೀಡಿದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಏನು? ಪೂರ್ಣ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ!

​ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿ ರಚನಾ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ನೀತಿ ಆಯೋಗವು (NITI Aayog) ಭಾರತದ ಯುವಜನತೆಯ ಸದ್ಯದ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯ ಕುರಿತು ಅತ್ಯಂತ ಕಳವಳಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಗಂಭೀರ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ದೇಶದ ಸುಮಾರು 18.7 ಕೋಟಿ (187 Million) ಯುವಕ-ಯುವತಿಯರು ಯಾವುದೇ ಔಪಚಾರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ (Education), ಉದ್ಯೋಗ (Employment) ಅಥವಾ ಕೌಶಲ್ಯ ತರಬೇತಿಯಲ್ಲಿ (Training) ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ‘NEET’ (Not in Education, Employment, or Training) ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.

​ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಯುವ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಈ ಸ್ಥಿತಿಯು ‘ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಲಾಭಾಂಶ’ (Demographic Dividend) ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡಿದೆ. ಮಹಿಳೆಯರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯ ಕೊರತೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ನಡುವಿನ ಕೌಶಲ್ಯ ಅಂತರ (Skill Gap) ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಸಮಗ್ರ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಕೆಳಗಿನಂತಿದೆ.

​1. ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ವರದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳ ಕೋಷ್ಟಕ (At a Glance Matrix)

ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ನಿಯತಾಂಕಗಳು	NITI Aayog NEET ವರದಿಯ ಅಧಿಕೃತ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು
ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ಸಂಸ್ಥೆ	ನೀತಿ ಆಯೋಗ (NITI Aayog, Government of India)
ಒಟ್ಟು NEET ಯುವಜನತೆಯ ಸಂಖ್ಯೆ	ಅಂದಾಜು 18.7 ಕೋಟಿ ಯುವಕ-ಯುವತಿಯರು (187 Million)
ವಯೋಮಿತಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿ	15 ರಿಂದ 29 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಯುವಕರು
ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾಲು (Gender Split)	NEET ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 70% ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಯುವತಿಯರು/ಮಹಿಳೆಯರು
ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು	ಕೌಶಲ್ಯ ಕೊರತೆ, ಶಾಲಾ-ಕಾಲೇಜು ಡ್ರಾಪ್‌ಔಟ್, ಕೌಟುಂಬಿಕ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು
ಅಧಿಕೃತ ಪೋರ್ಟಲ್ ಲಿಂಕ್	https://www.niti.gov.in

2. NEET ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಯುವಜನತೆ ತಳ್ಳಲ್ಪಡಲು 4 ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳು

+————————————————————-+
| NEET CRISIS ROOT CAUSE MATRIX |
+————————————————————-+
| 1. ಕೌಶಲ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅಂತರ: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪದವಿ vs ನೈಜ ಕೆಲಸ |
| 2. ಮಹಿಳಾ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಕೊರತೆ : ಕೌಟುಂಬಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ & ಮದುವೆ |
| 3. ಗ್ರಾಮೀಣ ಡಿಜಿಟಲ್ ಅಸಮಾನತೆ : ಗುಣಮಟ್ಟದ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕೊರತೆ |
| 4. ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಎಐ ಪ್ರಭಾವ : ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದ ಉದ್ಯೋಗಗಳ ಕುಸಿತ |
+————————————————————-+

1. ​ಕೌಶಲ್ಯ ಅಂತರ (Skill Mismatch): ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತಿರುವ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಪ್ರಸ್ತುತ ಐಟಿ, ಆಟೋಮೊಬೈಲ್ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳಿಗೂ ದೊಡ್ಡ ಕಂದಕವಿದೆ.
2. ​ಮಹಿಳೆಯರ ಕಡಿಮೆ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ: NEET ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ 18.7 ಕೋಟಿ ಯುವಜನರಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಮಹಿಳೆಯರಾಗಿದ್ದು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರಣಗಳು, ಬೇಗನೆ ಮದುವೆ ಹಾಗೂ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಕೆಲಸಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಉದ್ಯೋಗ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದಿದ್ದಾರೆ.
3. ​ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವಲಯದ ಏರಿಳಿತ: ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಉತ್ಪಾದನಾ (Manufacturing) ವಲಯದಲ್ಲಿ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.

​3. ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲಾಗುವ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಪರಿಣಾಮಗಳು

• ​ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಲಾಭಾಂಶದ ನಷ್ಟ: ಭಾರತವು 2047 ರ ವೇಳೆಗೆ ‘ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ’ (Viksit Bharat) ನಿರ್ಮಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಯುವ ಶಕ್ತಿಯು ಉತ್ಪಾದಕತೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ವೇಗ ಕುಂಠಿತಗೊಳ್ಳಬಹುದು.
• ​ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಒತ್ತಡ: ದೀರ್ಘಕಾಲದ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣದ ಕೊರತೆಯು ಯುವ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಖಿನ್ನತೆ, ಆರ್ಥಿಕ ಅಸ್ಥಿರತೆ ಹಾಗೂ ಸಮಾಜವಿರೋಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಅಪಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.

​4. ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ನಿವಾರಣೆಗೆ ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ಶಿಫಾರಸುಗಳು

1. ​ಕೌಶಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಬಲವರ್ಧನೆ (PMKVY 4.0): ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಕೌಶಲ್ ವಿಕಾಸ್ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಐಟಿಐ/ಪಾಲಿಟೆಕ್ನಿಕ್ ಪಠ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಎಐ (AI), ರೊಬೊಟಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಇಂಧನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸುವುದು.
2. ​ಅಪ್ರೆಂಟಿಸ್‌ಶಿಪ್ ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನ್‌ಶಿಪ್ ವಿಸ್ತರಣೆ: ಕಾಲೇಜು ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಂತದಲ್ಲೇ ಕಡ್ಡಾಯ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಇಂಟರ್ನ್‌ಶಿಪ್‌ಗಳನ್ನು (Mandatory Apprenticeship) ಜಾರಿಗೆ ತರುವುದು.
3. ​ಮಹಿಳಾ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶ ಹೆಚ್ಚಳ: ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಸ್ವಯಂ ಉದ್ಯೋಗ, ಗೃಹ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲಿಸುವ ವಿಶೇಷ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವುದು.

​5. ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯವಾರು NEET ಯುವಜನತೆಯ ಸ್ಥಿತಿ (State-wise Analysis)

​ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ದತ್ತಾಂಶದ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ NEET (Not in Education, Employment, or Training) ಯುವಜನರ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ

+————————————————————-+
| STATE-WISE NEET IMPACT PROFILE |
+————————————————————-+
| 1. ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳು (UP, Bihar, MP) : 38% – 44% NEET ಪಾಲು |
| 2. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳು (KA, TN, KL) : 18% – 24% NEET ಪಾಲು |
| 3. ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಲಯಗಳು (MH, Gujarat) : 22% – 26% NEET ಪಾಲು |
| 4. ಈಶಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯಗಳು (NE States) : ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೃಷಿ ಅವಲಂಬನೆ |
+————————————————————-+

Core Regional Dynamics

• ​ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜ್ಯಗಳು: ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಬಿಹಾರ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಯುವಜನರು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಅಥವಾ ಔದ್ಯೋಗಿಕ ತರಬೇತಿಯ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.
• ​ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ರಾಜ್ಯಗಳು: ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಐಟಿ ವಲಯದ ಉಪಸ್ಥಿತಿ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೂ, ಪದವೀಧರರಲ್ಲಿ ‘ಅರೆ-ನಿರುದ್ಯೋಗ’ (Underemployment) ಮತ್ತು ಗಿಗ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ (Gig Economy) ಅಸ್ಥಿರತೆ ಸವಾಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ.

​6. ಜಾಗತಿಕ ಮಾನದಂಡಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಾರತೀಯ NEET ಪ್ರಮಾಣದ ಹೋಲಿಕೆ (Global Benchmarking)

​ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆ (ILO) ಮತ್ತು OECD ದೇಶಗಳ ಸರಾಸರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಭಾರತದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ:

​Global Comparison Matrix

ದೇಶ / ಒಕ್ಕೂಟ (Region/Country)	NEET ಯುವಜನರ ಸರಾಸರಿ ಶೇಕಡಾವಾರು	ಮಹಿಳೆಯರ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ
ಭಾರತ (India)	~30% ಕ್ಕಿಂತ ಅಧಿಕ	~70% ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು
OECD ದೇಶಗಳ ಸರಾಸರಿ	12% – 15%	48% – 52%
ಚೀನಾ (China)	14% – 17%	50% – 55%
ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾ (ASEAN)	16% – 20%	55% – 60%

 

​FAQ – ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ಯುವಜನತೆ ವರದಿ ಕುರಿತು ಪ್ರಮುಖ ಮಾಹಿತಿ

​ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ‘NEET’ (Not in Education, Employment, or Training) ಎಂದರೇನು?

ಉತ್ತರ: ಶಾಲೆ/ಕಾಲೇಜು ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯದ, ಯಾವುದೇ ಅಧಿಕೃತ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡದ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ವೃತ್ತಿಪರ ಕೌಶಲ್ಯ ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯದ ಯುವಕರ ಗುಂಪನ್ನು NEET ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

​ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಈ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಾಧಿತರಾದ ವಯೋಮಿತಿ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: 15 ರಿಂದ 29 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಯುವ ಸಮುದಾಯವು ಈ NEET ವರ್ಗೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದೆ.

​ಭಾರತದ 18.7 ಕೋಟಿ ಯುವಜನತೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದಿರುವುದು ದೇಶದ ಭವಿಷ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಗಂಟೆಯಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ರಂಗ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಕೌಶಲ್ಯ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡುವುದು ಇಂದಿನ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಮಹತ್ವದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕ ವರದಿಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ, ಯುವ ಮಿತ್ರರಿಗೆ ಮತ್ತು ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್‌ಗಳಿಗೆ ತಪ್ಪದೆ ಶೇರ್ ಮಾಡಿ!